Qarşılıqlı marşa endirmə (barter) müqaviləsi necə tərtib olunur?

Bankla kredit müqaviləsi bağlayanda mütləq faiz dərəcəsi, geri ödəniş cədvəli, gecikmə halları və zaminlik/mülk girovu kimi təminat məsələləri əks olunmalıdır. Əks halda mübahisə yaranır.

Bəzən bu müqavilələr qarışdırılır. Xidmət müqaviləsində əsas məqsəd işin görülməsi, bacarıq tətbiq edilməsi, mal müqaviləsində isə konkret əşyanın tədarükü. Xidmət müqaviləsində məsələn, dizayn, layihə, məsləhət. Mal müqaviləsində fiziki məhsul. Bu niyə vacibdir?

Bəzi müqavilələr ‘müddət sonunda heç biri feshetmə bildirməzsə, avtomatik uzanır’ bəndinə malikdir. Bu, hüquqi cəhətdən keçərli sayıla bilərmi?

Bir müqavilədə tərəfin imzası nümunədən azca fərqlidir. Qarşı tərəf saxta olduğunu iddia edir. Bu halda, müqavilənin həqiqiliyini necə sübut etmək olar?

Podratçı müəyyən inşaat və ya təmir işləri yerinə yetirir, sifarişçi isə material xərclərini və ustalıq haqqını ödəyir. Burda işin həcmi və qiyməti necə razılaşdırılmalıdır?

Beynəlxalq müqavilələrdə tez-tez ‘bütün mübahisələr Beynəlxalq Arbitrajda həll olunacaq’ bəndi əlavə edilir. Azərbaycan qanunvericiliyi bunu tanıyırmı?

Tutaq ki, iki və daha çox şəxs ortaq olaraq bir əmlaka sahibdir. Onlar öz aralarında istifadənin necə bölündüyünü yazılı şəkildə razılaşdırırlar. Bu anlaşma rəsmi müqavilə kateqoriyasına daxildirmi?

Müəyyən hallarda tərəflər müqavilədə cərimə (penya) və ya cezalı öhdəliklərdən istifadə edirlər. Bu, ödənişin gecikməsi, keyfiyyətin pozulması və ya vaxtında təhvil verilməməsi kimi hallara görə müəyyən edilir. Bu cərimələr tərəfin itkilərini sürətli şəkildə kompensasiya etmək üçündür.

Müqavilə imzalanmazdan öncə qarşı tərəfin hüquqi statusu, ödəniş şərtləri, mümkün risklər və mübahisə zamanı həll üsulları barədə dəqiq məlumat almaq vacibdir. Həmçinin qanunvericiliyin tələblərinə uyğunluq, müqavilədə tərəflərin hüquq və öhdəliklərinin aydın göstərilməsi, feshetmə və zərərin ödənilməsi mexanizmləri kimi əsas məsələlərə diqqət yetirmək lazımdır.