Müqavilədə məsuliyyət növləri necə göstərilir?

Bəzi müqavilələr ‘müddət sonunda heç biri feshetmə bildirməzsə, avtomatik uzanır’ bəndinə malikdir. Bu, hüquqi cəhətdən keçərli sayıla bilərmi?

Bəzən müqavilə bağlanır, sonradan əlavə protokol və ya əlavə razılaşma (appendix) imzalanır. Hansı tarixin qeyd edilməsi vacibdir? Əlavə sənəd əsas müqaviləni ləğv edirmi?

Müəyyən hallarda tərəflər müqavilədə cərimə (penya) və ya cezalı öhdəliklərdən istifadə edirlər. Bu, ödənişin gecikməsi, keyfiyyətin pozulması və ya vaxtında təhvil verilməməsi kimi hallara görə müəyyən edilir. Bu cərimələr tərəfin itkilərini sürətli şəkildə kompensasiya etmək üçündür.

Məsələn, kreditor borcalanı üçün bankdan garantiya məktubu alır. Bu məktub borcalanın icra etməməsi halında bankın ödəniş edəcəyinə təminat verir. Bu, bir növ müqavilə sayıla bilərmi?

Qanunvericiliyə əsasən, müqavilə tərəflərin razılaşdığı istənilən dildə tərtib edilə bilər. Əsas odur ki, hər iki tərəf dili başa düşsün və müqavilədə qeyd olunan şərtlərin mahiyyətini anlaya bilsin. Lakin dövlət orqanlarına təqdim ediləcək müqavilələrin dövlət dilində olması da tələb oluna bilər.

Tərəflər avans verib, lakin müqavilə icra olunmadan tərəflərdən biri çəkildi. Avans geri qaytarılmalıdırmı, yoxsa qarşı tərəf onu özündə saxlaya bilər?

Müqavilə imzalanmazdan öncə qarşı tərəfin hüquqi statusu, ödəniş şərtləri, mümkün risklər və mübahisə zamanı həll üsulları barədə dəqiq məlumat almaq vacibdir. Həmçinin qanunvericiliyin tələblərinə uyğunluq, müqavilədə tərəflərin hüquq və öhdəliklərinin aydın göstərilməsi, feshetmə və zərərin ödənilməsi mexanizmləri kimi əsas məsələlərə diqqət yetirmək lazımdır.

Bəzi hallarda çek və ya veksel tərtib edilir, amma əsasda hər hansı müqavilə olmaya bilər. Çek və ya veksel müqavilə funksiyası daşıyırmı, yoxsa sadəcə borc sənədidirmi?

Sığorta şirkəti ilə müqavilə bağlanıb. Lakin müəyyən hal baş verəndə ödənişdən imtina edilə bilər. Bu halların müqavilədə göstərilməsi niyə vacibdir?